DANH MỤC CÁC VĂN BẢN HƯỚNG DẪN TRIỂN KHAI THỰC HIỆN LUẬT TỔ CHỨC CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG

STT

Tên văn bản

Cơ quan ban hành

 Ngày ban hành

Ngày hiệu lực

Trích yếu

Ghi chú

I.                   

LUẬT

        1           

Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15 năm 2025

Quốc hội

16/06/2025

16/06/2025

Gồm 7 Chương, 54 Điều

II.               

NGHỊ QUYẾT CỦA QUỐC HỘI

        2           

Nghị quyết 202/2025/QH15

Quốc hội

12/06/2025

12/06/2025

Về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh

Điều 1. Sắp xếp các đơn vị hành chính cấp tỉnh

Quy định việc sáp nhập 24 tỉnh, thành phố hiện có của Việt Nam để tạo thành 10 tỉnh và 4 thành phố mới. Sau khi sắp xếp, cả nước sẽ có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, bao gồm 28 tỉnh và 6 thành phố.

Điều 2. Hiệu lực thi hành

Chính quyền các tỉnh, thành phố mới sẽ chính thức hoạt động từ ngày 01 tháng 7 năm 2025.

Điều 3. Tổ chức thực hiện

-    Chính phủ, HĐND, UBND các cấp có trách nhiệm tổ chức thực hiện, sắp xếp bộ máy, giải quyết các vấn đề liên quan đến cán bộ, người dân và doanh nghiệp.

-    Chính phủ được giao nhiệm vụ xác định lại diện tích, ranh giới và công bố công khai mà không cần báo cáo lại Quốc hội.

-    Chính phủ và các Bộ, ngành trung ương có trách nhiệm hướng dẫn để thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp.

        3           

Nghị quyết số: 203/2025/QH15

Quốc hội

16/06/2025

16/06/2025

Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp.

Điều 1. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013

- Khoản 1 Điều 1: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo

- Khoản 2 Điều 1: Công Đoàn Việt Nam là đại diện của người lao động ở cấp quốc gia

 - Khoản 4 Điều 1: Tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp

+    Các đơn vị hành chính được tổ chức thành hai cấp, gồm tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các đơn vị hành chính dưới tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương do luật định.

+        Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do Quốc hội thành lập.

+    Việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính phải lấy ý kiến Nhân dân địa phương và theo trình tự, thủ tục do Quốc hội quy định.

- Khoản 5 Điều 1: Sửa đổi quy định liên quan đến chính quyền địa phương

Chính quyền địa phương ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do Quốc hội quy định khi thành lập đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt đó.

Điều 2:

-    Kết thúc hoạt động đơn vị hành chính cấp huyện trước ngày 01/7/2025

-    Khi sắp xếp lại các đơn vị hành chính và tổ chức lại bộ máy, việc bầu cử các chức danh lãnh đạo sẽ được thay thế bằng hình thức chỉ định. Cụ thể:

+    Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ chỉ định Chủ tịch, Phó Chủ tịch HĐND và Trưởng các Ban của HĐND, cũng như Trưởng, Phó Đoàn đại biểu Quốc hội tại các tỉnh/thành phố mới.

+    Thủ tướng Chính phủ sẽ chỉ định Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND tại các tỉnh/thành phố mới.

+    Thường trực HĐND tỉnh/thành phố sẽ chỉ định Ủy viên UBND cấp tỉnh và chỉ định các chức danh lãnh đạo HĐND, UBND ở cấp dưới sau khi sắp xếp.

+    Thường trực HĐND cấp dưới tỉnh/thành phố sẽ chỉ định Ủy viên UBND cùng cấp.

Trong một số trường hợp đặc biệt, có thể chỉ định người không phải là đại biểu HĐND để giữ các chức danh lãnh đạo.

        4           

Nghị quyết số: 194/2025/QH15

Quốc hội

05/05/2025

19/06/2025

Vv sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013

Điều 1:

-    Việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nhằm mục đích sắp xếp và tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị.

-    Những điểm trọng tâm cần sửa đổi bao gồm:

+    Các quy định liên quan đến Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.

+    Các quy định về phân định đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương.

Điều 2:

-    Quốc hội sẽ thành lập Ủy ban dự thảo sửa đổi, bổ sung Hiến pháp năm 2013 có nhiệm vụ:

+    Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan để xây dựng dự thảo Nghị quyết.

+    Trình dự thảo này lên Quốc hội để xem xét và thông qua tại Kỳ họp thứ 9.

III.            

NGHỊ ĐỊNH, NGHỊ QUYẾT CỦA CHÍNH PHỦ

        5           

Nghị định  số 150/2025/NĐ-CP

Chính phủ

12/06/2025

16/06/2025

Quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương

-  Phạm vi, đối tượng điều chỉnh:

+    Quy định tổ chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh (gồm sở và cơ quan tương đương) và UBND cấp xã (gồm phòng và cơ quan tương đương).

+    Không áp dụng cho Ban quản lý các khu công nghiệp, đơn vị sự nghiệp công lập, Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND cấp tỉnh, cơ quan trung ương ngành dọc.

-    Nguyên tắc tổ chức:

+    Bảo đảm thực hiện chức năng QLNN, thống nhất, thông suốt, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.

+    Phân định rõ thẩm quyền giữa cấp tỉnh và cấp xã; tổ chức phù hợp với điều kiện địa phương; không chồng chéo nhiệm vụ.

* Tổ chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh

-    Vị trí, chức năng của Sở:

+    Cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh, có tư cách pháp nhân, con dấu, tài khoản riêng; tham mưu QLNN ngành, lĩnh vực.

-    Nhiệm vụ, quyền hạn của Sở:

+    Tham mưu UBND, Chủ tịch UBND cấp tỉnh ban hành văn bản, kế hoạch, quy hoạch ngành, lĩnh vực.

+    Tổ chức thực hiện pháp luật, cấp phép, thanh tra, quản lý doanh nghiệp, hợp tác quốc tế, chuyển đổi số.

+    Quản lý tổ chức, biên chế, tài chính, tài sản và thực hiện chế độ báo cáo.

-    Cơ cấu tổ chức và tiêu chí thành lập tổ chức thuộc Sở:

+    Gồm: phòng chuyên môn, văn phòng, chi cục, đơn vị sự nghiệp công lập.

+    Tiêu chí về biên chế: phòng (≥07), chi cục (≥12), phòng thuộc chi cục (≥05).

-    Người đứng đầu, cấp phó:

+    Giám đốc, Phó Giám đốc Sở do Chủ tịch UBND tỉnh bổ nhiệm.

+    Mỗi sở bình quân có 3 Phó Giám đốc; Hà Nội và TP.HCM được tăng thêm không quá 10.

+    Số lượng cấp phó khác tùy theo số biên chế và quy mô tổ chức.

-    Chế độ làm việc, trách nhiệm của Giám đốc Sở:

+    Làm việc theo chế độ thủ trưởng, chịu trách nhiệm trước UBND, Chủ tịch UBND tỉnh.

+    Không chuyển việc thuộc thẩm quyền lên cấp trên; thực hành tiết kiệm, chống tham nhũng.

-    Các sở tổ chức thống nhất tại địa phương:

+    Gồm: Nội vụ, Tư pháp, Tài chính, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường, Xây dựng, Khoa học & CN, Văn hóa – Thể thao – Du lịch, Giáo dục & Đào tạo, Y tế, Thanh tra tỉnh, Văn phòng UBND.

-    Các sở đặc thù tổ chức theo điều kiện địa phương:

+    Gồm: Ngoại vụ, Dân tộc và Tôn giáo, Du lịch, Quy hoạch – Kiến trúc (chỉ có ở Hà Nội và TP.HCM).

+    Mỗi tỉnh, thành phố tổ chức không quá 14 sở; Hà Nội, TP.HCM không quá 15.

* Tổ chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã

-    Vị trí, chức năng của Phòng:

+    Là cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã, tham mưu, giúp quản lý nhà nước ngành, lĩnh vực tại địa phương.

-    Nhiệm vụ, quyền hạn:

+    Trình UBND cấp xã văn bản, kế hoạch; tổ chức thực hiện pháp luật; cấp giấy tờ theo thẩm quyền.

+    Quản lý tổ chức kinh tế, hội, tổ chức phi chính phủ; ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số.

        6           

Nghị quyết số 74/NQ-CP

Chính phủ

07/04/2025

07/04/2025

Ban hành kế hoạch thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp

I. Mục đích, yêu cầu thực hiện

Thống nhất nhận thức, hành động; xác định rõ lộ trình, nhiệm vụ, trách nhiệm, phối hợp hiệu quả triển khai các kết luận, văn bản chỉ đạo.

II. Nhiệm vụ và giải pháp thực hiện

- Hoàn thiện chính sách, pháp luật và văn bản hướng dẫn làm cơ sở cho việc sắp xếp ĐVHC và tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp.

- Thực hiện sắp xếp ĐVHC các cấp

- Tổ chức thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội về sắp xếp ĐVHC các cấp.

III. Về công tác tuyên truyền

 - Mục đích:

+    Tuyên truyền sâu rộng trong hệ thống chính trị và Nhân dân để tạo sự đồng thuận, thống nhất cao trong thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính (ĐVHC) và xây dựng chính quyền địa phương hai cấp.

+    Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của lãnh đạo, cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và toàn xã hội về mục tiêu, ý nghĩa và trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ này.

-         Yêu cầu

+    Làm rõ lợi ích, tác động tích cực của sắp xếp ĐVHC đối với phát triển kinh tế - xã hội và hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.

+    Tuyên truyền phải phản ánh trung thực, sinh động, theo sát lộ trình, yêu cầu triển khai của từng địa phương, bộ ngành.

+    Nội dung, hình thức, phương pháp tuyên truyền phải bám sát các kết luận, nghị quyết, hướng dẫn của Trung ương, đảm bảo thiết thực, hiệu quả.

-         Nội dung thực hiện

+    Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương: Xây dựng kế hoạch, chỉ đạo tuyên truyền về sắp xếp bộ máy, trong đó có nội dung tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; đẩy mạnh tuyên truyền theo Nghị quyết 18-NQ/TW và các Kết luận số 127, 130, 137-KL/TW.

+    Các bộ, ngành trung ương: Cung cấp thông tin và phối hợp với báo chí tuyên truyền kết quả, kinh nghiệm, hạn chế và giải pháp triển khai sắp xếp ĐVHC.

+    Tỉnh (thành) ủy: Chỉ đạo Ban Tuyên giáo, Dân vận, MTTQ và các đoàn thể địa phương xây dựng kế hoạch tuyên truyền; định hướng dư luận; vận động Nhân dân đồng thuận với chủ trương sắp xếp.

+    Đối với địa bàn phức tạp: Cấp ủy, chính quyền phải nắm tình hình, chủ động giải quyết các phát sinh, nhất là liên quan đến tên gọi và trụ sở mới sau sắp xếp.

IV.            

QUYẾT ĐỊNH CỦA THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ

        7           

Quyết định số 1589/QĐ-TTg (Kèm theo Kế hoạch triển khai)

Thủ tướng Chính phủ

24/07/2025

24/07/2025

Ban hành kế hoạch triển khai thi hành luật tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/qh15

I. Mục đích, yêu cầu:

II. Nội dung kế hoạch:

Tổ chức tuyên truyền, phổ biến Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025:

Nội dung thực hiện

 - Đăng tải, cập nhật đầy đủ Luật Tổ chức chính quyền địa phương và văn bản hướng dẫn trên Cổng/Trang thông tin điện tử và hình thức phù hợp để cán bộ, Nhân dân dễ tiếp cận, sử dụng

 - Tuyên truyền, phổ biến nội dung và điểm mới của Luật Tổ chức chính quyền địa phương bằng hình thức phù hợp, đa dạng nhằm nâng cao nhận thức, tạo sự thống nhất trong đội ngũ cán bộ và Nhân dân.

 - Phổ biến pháp luật bằng hình thức phù hợp; tuyên truyền trên báo, đài; tổ chức tọa đàm, diễn đàn; cập nhật nội dung lên Cổng pháp luật và Cổng thông tin phổ biến, giáo dục pháp luật quốc gia.

Cơ quan thực hiện

  Bộ Nội vụ, Bộ Tư pháp, các bộ, cơ quan ngang bộ, Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, các cơ quan thông tấn, báo chí, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, cấp xã và các cơ quan, tổ chức có liên quan ở trung ương và địa phương.

Thời gian thực hiện

- Việc đăng tải, cập nhật nội dung Luật Tổ chức chính quyền địa phương trên các Cổng/Trang thông tin điện tử: Hoàn thành trước ngày 31/7/2025.

- Các nội dung còn lại: Hoàn thành trong năm 2025.

        8           

Quyết định số: 759/QĐ-TTg

Thủ tướng Chính phủ

14/04/2025

14/04/2025

Phê duyệt đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp

* Đề án sắp xếp, tổ chức lại ĐVHC như sau:

Cấp tỉnh gồm tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; Cấp xã gồm xã, phường (trong đất liền) và đặc khu (ở hải đảo). Bỏ ĐVHC cấp huyện và thị trấn.

- Cơ cấu tổ chức chính quyền địa phương cấp tỉnh cơ bản giữ nguyên như mô hình tổ chức hành chính địa phương cấp tỉnh như hiện tại.

- Cơ cấu tổ chức chính quyền địa phương cấp xã (xã, phường, đặc khu) như sau:

+ Chính quyền địa phương cấp xã gồm có HĐND và UBND.

+ HĐND cấp xã thành lập 02 Ban là Ban Pháp chế và Ban Kinh tế - Xã hội.

+ Về tổ chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã: Do bỏ toàn bộ ĐVHC cấp huyện, tổ chức sắp xếp lại các ĐVHC cấp xã để hình thành các ĐVHC cấp xã có quy mô lớn hơn so với cấp xã hiện nay; đồng thời chuyển toàn bộ nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương cấp huyện hiện nay về cho xã, phường, đặc khu thực hiện.

Theo đó, Chính phủ dự kiến UBND cấp xã tổ chức tối đa 04 Phòng chuyên môn và tương đương phù hợp với đặc điểm đô thị, nông thôn, hải đảo (đặc khu).

+ Đối với ĐVHC cấp xã giữ nguyên trạng (không sắp xếp) thì có thể không tổ chức Phòng chuyên môn. Chính phủ dự kiến bố trí tăng thêm 01 Phó Chủ tịch UBND và một số công chức cho UBND cấp xã nơi không tổ chức Phòng chuyên môn và giao chính quyền địa phương cấp tỉnh quyết định cụ thể đối với từng ĐVHC cấp xã trên địa bàn.

+ Đối với trường hợp sắp xếp từ 02 ĐVHC cấp xã trở lên thành 01 ĐVHC cấp xã mới, định hướng tổ chức tối đa 04 Phòng chuyên môn và tương đương thuộc UBND cấp xã. Giao UBND cấp tỉnh căn cứ vào điều kiện phát triển kinh tế - xã hội, quy mô diện tích tự nhiên, dân số, đặc thù quản lý của từng ĐVHC cấp xã để quyết định số lượng cơ quan chuyên môn thuộc UBND của từng cấp xã cho phù hợp với thực tiễn, bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả theo hướng dẫn của Chính phủ.

- Định hướng tổ chức 04 Phòng gồm:

+ Văn phòng HĐND và UBND;

+ Phòng Kinh tế (đối với xã, đặc khu) hoặc Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị (đối với phường và đặc khu Phú Quốc);

+ Phòng Văn hóa - Xã hội;

+ Trung tâm phục vụ hành chính công.