QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VỀ LY HÔN, QUYỀN NUÔI CON VÀ PHÂN CHIA TÀI SẢN CHUNG

Ly hôn là một hiện tượng pháp lý và xã hội phổ biến trong đời sống hiện đại, phản ánh sự đổ vỡ của quan hệ hôn nhân và làm phát sinh nhiều hệ quả pháp lý liên quan đến quyền nuôi con, nghĩa vụ cấp dưỡng, cũng như việc phân chia tài sản chung. Tại Việt Nam, các quy định về ly hôn được điều chỉnh chủ yếu bởi Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Theo quy định tại Điều 51 và Điều 56 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, vợ, chồng hoặc cả hai người đều có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi cảm thấy hôn nhân không thể tiếp tục duy trì, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được. Việc ly hôn có thể được thực hiện dưới hai hình thức: thuận tình ly hôn (cả hai bên cùng đồng ý) và đơn phương ly hôn (một bên yêu cầu, bên còn lại không đồng thuận). Đối với trường hợp đơn phương ly hôn, người yêu cầu phải chứng minh được việc vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình, vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ chồng hoặc có các yếu tố khác khiến hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng.

Một trong những vấn đề trọng tâm khi ly hôn là xác định quyền nuôi con. Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định rõ: sau khi ly hôn, vợ chồng tự thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ và quyền của mỗi bên đối với con. Nếu không thỏa thuận được, Tòa án sẽ quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi mọi mặt của con. Con dưới 36 tháng tuổi được ưu tiên giao cho mẹ nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện chăm sóc. Đối với trẻ em từ đủ 7 tuổi trở lên, Tòa án sẽ xem xét cả nguyện vọng của các em khi ra quyết định.

Cùng với việc nuôi con, nghĩa vụ cấp dưỡng cũng được xác lập. Người không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con đến khi con đủ 18 tuổi hoặc trưởng thành mà chưa có khả năng lao động, vẫn cần sự hỗ trợ về tài chính. Mức cấp dưỡng có thể do các bên thỏa thuận hoặc do Tòa án quyết định trên cơ sở thu nhập, khả năng tài chính và nhu cầu thực tế của người được cấp dưỡng.

Vấn đề chia tài sản chung khi ly hôn là nội dung thường phát sinh tranh chấp. Điều 59 Luật Hôn nhân và Gia đình xác định nguyên tắc chia tài sản chung là "theo thỏa thuận", nếu không thỏa thuận được thì chia đôi, nhưng có xem xét đến các yếu tố như công sức đóng góp của mỗi bên, hoàn cảnh gia đình, lỗi của mỗi người trong việc làm cho hôn nhân đổ vỡ và quyền lợi chính đáng của vợ, con chưa thành niên. Tài sản chung bao gồm tài sản do vợ chồng tạo lập trong thời kỳ hôn nhân, bất kể đứng tên ai. Riêng tài sản riêng của mỗi bên, như tài sản có trước khi kết hôn, tài sản được tặng cho, thừa kế riêng thì không chia trừ khi có sự sáp nhập hoặc không thể tách biệt được.

Thực tiễn xét xử tại các Tòa án nhân dân địa phương cho thấy, tranh chấp liên quan đến quyền nuôi con và chia tài sản thường kéo dài và phức tạp, nhất là trong các vụ việc mà vợ chồng không kê khai đầy đủ tài sản hoặc có dấu hiệu tẩu tán tài sản trước ly hôn. Để tránh các rủi ro pháp lý và bảo đảm quyền lợi hợp pháp của các bên, người dân nên có sự tư vấn pháp lý đầy đủ trước khi nộp đơn xin ly hôn, đồng thời nên giữ thái độ thiện chí trong việc thỏa thuận quyền nuôi con và chia tài sản.

Như vậy, pháp luật Việt Nam đã xây dựng khung pháp lý khá đầy đủ và linh hoạt để điều chỉnh các quan hệ phát sinh khi ly hôn, chú trọng bảo vệ quyền lợi của con chưa thành niên, đồng thời khuyến khích các bên tự thỏa thuận trong tinh thần trách nhiệm và tôn trọng lẫn nhau. Trong bối cảnh tỷ lệ ly hôn có xu hướng gia tăng, việc hiểu rõ quy định pháp luật về ly hôn không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi cá nhân mà còn góp phần xây dựng một xã hội công bằng và nhân văn hơn./. (Công ty Luật Viên An).

Nguồn: Quốc Hội (2014), Luật Hôn nhân và Gia đình số 52/2014/QH13 ngày 19 tháng 06 năm 2014, Hà Nội.

*Lưu ý:

- Bài viết này được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung về các quy định pháp luật hiện hành;

- Một số điều khoản pháp luật được đề cập có thể đã được sửa đổi, bổ sung hoặc hết hiệu lực tại thời điểm bạn tiếp cận thông tin;

- Để đảm bảo quyền lợi và có được tư vấn phù hợp với tình huống cụ thể, bạn vui lòng liên hệ với đội ngũ luật sư của Công ty Luật Viên An hoặc gọi ngay đến số gọi số: 097.275.7676 để được hỗ trợ chi tiết và chính xác nhất.